Thứ Tư, 15 tháng 2, 2012

LÀNG TÔI

"Làng tôi có cây đa cao ngất tầng xanh, có sông sâu lờ lững vờn quanh...."

Cứ mỗi lần Duy Khánh cất lên câu hát với chất giọng buồn buồn trong câu mở đầu của bài "Làng tôi" là tôi chợt thấy nao nao khi nhớ về quê tôi. Làng Cánh ngày xưa.



Không biết nhạc sĩ Chung Quân quê ở đâu. Ông đã từng đến làng tôi chưa hoặc đã từng  nghe đến làng tôi chưa nhưng tôi cữ ngỡ rằng câu hát này, giai điệu này ông đã lấy từ chính làng tôi. Sau mà giống thế, sao mà thân thương thế.

Làng tôi ngày xưa cũng có hai cây đa cao lắm, không biết được trồng tự bao giờ,  đứng sừng sững hai bên cổng Hính. Tán lá của hai cây đa  cao và to đến nỗi người ta thường nói rằng những người đi lấy củi trên núi Tam Đảo còn nhìn thấy thấy tán xanh trong những ngày trời quang mây tạnh.

Làng tôi có lũy tre xanh quây quanh làng, lũy tre ấy đã che chở cho dân làng, ngăn cho lũ  giặc cỏ không thể vào trộm cắp cướp bóc . Người xưa kể lại lũy tre làng Cánh dày lắm,  mũi tên bắn không qua, con chim bay qua không lọt. Quân giặc cỏ từ Thanh Lãnh đã nhiều phen về phá làng mà không được sau bày ra cách phải đào xuyên qua lòng đất dưới lũy tre ấy mới tràn được vào làng.Lũy tre ấy lại càng được trồng dày hơn sau hai  kỳ vỡ làng, dân làng  lại càng có ý thức hơn để bảo vệ chúng, cầu mong dân làng dưới sự bao bọc của lũy tre ấy sẽ không bao giờ thêm một ngày vỡ làng nữa.

Cùng với lũy tre ấy làng tôi xưa còn có 9 chiếc cổng làng xung quanh làng, cổng nào cũng rất đẹp. Người ta bảo đó là kiểu hai tầng tám mái. Vì dưới cổng vòm  để  người đi, tối đến lại có tuần đinh canh gác ở trên.

Ngoài lũy làng không xa, dòng sông Cánh thơ mộng chảy vòng vèo qua làng. Sông ôm trọn cả làng như hình quả bầu nậm. Các cụ bảo ấy là làng có phong thủy tốt, nguyên khí từ núi Độc Tôn dồn cả vào đây vì thế làng Cánh luôn giàu có nhất trong vùng. Hằng năm cứ  tháng 7 nước sông Cánh lên cao khi rút đi  để lại cho những cánh đồng bao nhiêu phù sa màu mỡ. Ruộng làng có  tới 36 cánh đồng, chủ  yếu là đồng trũng. Chuyện kể rằng xưa kia có ông vua đời Hậu Lê chạy nạn qua làng được dân làng che chở, sau ngày trung hưng ông vua ấy ban tiền, vàng cho dân làng nhưng dân làng không lấy chỉ xin được lấy ruộng để làm ăn. Ông cho lệnh thả trấu trên sông Cánh, trấu trôi đến đâu thì ruộng làng tôi đến đấy. Chả thế  ruộng đất làng tôi toàn là đồng chiêm trũng,  đồng làng đến tận giáp đình làng bên. Tuy rộng thế những mỗi cánh đồng đều có  một quán là chỗ trú nắng trú mưa cho những người làm đồng và chỗ chơi cho lũ trẻ con chúng tôi ngày ấy.

Bên trong lũy tre làng  ấy là cả một làng quê với bao cảnh vật và câu chuyện đã gắn kết cả dân làng trong suốt lịch sử  ngàn năm của làng tôi.

Làng có 3 ngôi đình to và đẹp các cụ kể lại xây từ đời Hậu Lê, chẳng  biết là dân làng tự xây hay triều đình xưa đã ban tặng nhưng có lẽ đây là ba ngôi đình to đẹp nhất miền Bắc. Thú thực trong những vùng đất tôi đã từng qua chưa thấy làng nào có đình lớn như  ở quê tôi cả.  Chùa chiền cũng nhiều lắm, ngày xưa kia có 10 ngôi chùa cổ cả trong làng và ngoài đồng . Các cụ kể rằng cũng là do Cao Biền trấn yểm nên cho xây 10 chùa và đào 9 cái giếng gọi là thập tự cửu tỉnh . Chùa nào cũng to và đẹp, nhưng to nhất và Chùa Cả ngay cạnh nhà tôi. Chùa thiêng lắm các cụ còn kể rằng những đêm trăng sáng thường thấy vịt vàng đi lẩn thẩn trước chùa nhưng sau này không thấy nữa. Giếng đá có 9 cái  thành giếng làm bằng 6 tảng đá xanh khớp với nhau. Nước các giếng rất trong và ngọt cả làng quanh năm ăn không hết. Điếm làng cũng nhiều nhất trong vùng, điếm nào cũng to mái có đao như đình của làng khác.

[caption id="attachment_875" align="aligncenter" width="600" caption="Giếng Trong- Giếng cổ làng Cánh"][/caption]

Và bên trong trong lũy tre xanh ấy cũng là nơi phát nguồn của bao câu chuyện xa xưa chuyện làng đánh giặc  thằng què,  chuyện giặc Cờ Đen đã tàn sát dân làng để từ đó nhà nào cũng có giỗ cùng ngày gọi là giỗ trận. Chuyện người Tàu giữ của rồi lại chính người Tàu lại lấy đi.. biết bao chuyện làng chuyện nước cũng bắt nguồn trong cái khoảng không  gian chỉ chừng hơn 1 cây số vuông ấy. Tất cả, tất cả sẽ mãi theo tôi đến cuối cuộc đời này.

Rồi một ngày tôi sẽ trở về nơi ấy, trở về với làng quê xưa để một lần tắm mát trên dòng sông Cánh như ngày nào, một lần ngồi bên Bờ Vòng ở Đồng Mong để cảm thấy mùi thơm lúa non từ  những ruộng lúa gié Cánh. Lại một lần ngồi nặn bánh hòn, ăn bát cháo se nóng hổi, gắp miếng vó cần với những miếng đa mật giòn tan của những  người cô, những chị tôi làm....

Quê hương là bao nhớ nhung se buồn.. là bao vấn vương tâm hồn...

Quê hương ơi!! Làng Cánh ơi con sẽ trở về.... một ngày ..

 

1 nhận xét:







  1. Bác thêm cái VIDEO này vào cho hay. Mý tâm hát đấy.

    Trả lờiXóa